Romantyka Rewolucji

Od co najmniej stu lat nie slowo, jak w czasach wypraw krzyzowych, wojen nowozytnych, czy wielkich podbojow antycznych, odkrywania swiata przez Grekow, a potem konkwistadorow, a tasma filmowa - obraz - "ruchome malarstwo", ksztaltuja wyobraznie kolejnych pokolen. Kino odzwierciedla w blasku magicznego ekranu nasz stosunek do swiata, sila masowej widowni uczy, bawi, ksztaltuje postawy i wartosci. Kino budzi leki, wyraza nadzieje, przygnebia, ale i raduje, przekazuje wiedze, informacje na temat swiata, ludzi, utrwala schematy myslowe, uzasadnia problemy, ktore widac bylo wokol, ale tez pozwola na zapis wielkich momentow dziejowych. Kazdy rodzaj kina skladal okreslony hold imponderabiliom, byl budowany w okreslonych realiach i atmosferze - "ducha czasow". Najpierw w pierwszej polowie XX wieku wspolistniejac chocby z budowa totalitarnych systemow politycznych, a potem z rewolucjami calego dwubiegunowego swiata. W jaki sposob zmieniala sie pozycja filmu, jego wartosci i ranga w pelnoprawnym badaniu? Marc Ferro, zasluzony historyk znad Sekwany wskazywal juz na wyrazny dystans w tej sprawie srodowisk badawczych w opozycji do innych nosnikow ciaglosci przekazu kulturowego oraz informacyjnego. Stawial pytanie, w jakim stopniu film ksztaltuje obraz historii, w jaki sposob ja schematyzuje? Wskazywal klopot przyszlosci historyka i funkcji tegoz, jako demiurga (podobnie jak artysta) posiadajacego wplyw na spojrzenie dziejowe, co otwiera pole refleksji na temat duzego znaczenia kina w aspekcie historycznym. Na te wszystkie refleksy bedziemy sie starali odpowiedziec w planowanym cyklu wydawniczym pod wspolnym tytulem: Film: historia i konteksty. Bedziemy sie chcieli otworzyc na rozne dyscypliny spokrewnione, nie tylko z filmoznawstwem, historia kina, ale tez socjologia kultury, antropologia kulturowa, historia idei, politologia oraz sama historia. Bedziemy podejmowali problemy roznorakie, umieszczajace film w roznych kontekstach: politycznych, spolecznych, kulturowych, artystycznych (takze znaczeniowych). Serie otwiera monografia pt. Romantyka rewolucji. Rekonesans filmowy. Naszym celem bylo przede wszystkim ukazanie "portretow rewolucji" w kinie swiatowym, w roznych ujeciach i kontekstach. Naszemu cyklicznemu przedsiewzieciu, planowanemu na kilka nastepnych lat patronuja wybitni filmoznawcy, m.in. prof. Monika Talarczyk - Gubala, prof. Lukasz Plesnar, prof. Tomasz Klys i prof. Wojciech Otto. Spis tresci: Wstep 1. Maciej Kowalski (Szczecin), "Wokol rewolucji". Wizerunek kobiety w polskim kinie fabularnym (1930-1939). 2.Zarys kontekstu problemowego 3. Waldemar Potkanski (Szczecin), Obrazy pierwszej rewolucji rosyjskiej (z 1905 r.) w polskim filmie 4. Lukasz A. Plesnar (Krakow), God Bless America: amerykanskie fabularne filmy propagandowe z okresu II wojny swiatowej 5. Urszula Kurcewicz (Warszawa), Miasto jako bohater sztuki socrealistycznej na przykladzie polskiej kinematografii przelomu lat 40. i 50. XX wieku. 6. Tomasz Sikorski (Szczecin), "Bez dostatecznych kwalifikacji ideologicznych, artystycznych i organizacyjnych". Natalia Brzozowska - ofiara socrealizmu 7. Piotr Kurpiewski (Gdansk), Jaroslaw Dabrowski Bohdana Poreby jako przyklad neosocrealizmu filmowego 8. Magdalena Podsiadlo (Krakow), Proletariuszki, funkcjonariuszki i komunistki - kobiety i rewolucja w kinie Srodkowej Europy 9. Maciej Bialous (Bialystok), Ludowy rewolucjonista. Filmowe przedstawienia Janosika 10. Gabriel Piotr Urban (Lublin), Mit Wielkiej Wojny Ojczyznianej a obraz Rewaza Czcheidze pt. Ojciec Zolnierza [1964] 11. Kamil Minkner (Opole), Film jako srodek walki politycznej na przykladzie argentynskiego "Trzeciego Kina" w latach 60. i 70. XX wieku 12. J aroslaw Chodak (Lublin), Jak dokonac rewolucji niezbrojnej? Film dokumentalny w promocji zmiany spoleczno-politycznej na przelomie XX i XXI w. 13. Noty o autorach 14. Skorowidz osob.